PE eşit kompresyon kuplajı, aynı çaptaki iki boruyu birleştiren düz ve çift taraflı bir bağlantı parçasıdır. Dişli mekanizması ve sızdırmazlık O-ring’i sayesinde kaynak gerektirmeden güvenli ve güvenilir bir bağlantı sağlar. Hızlı montajı, kolay sökülüp onarılabilmesi ve PE borularla yüksek uyumu nedeniyle sulama, su temini, atıksu ve mekanik tesisat projelerinde yaygındır.
PE eşit kompresyon kuplajı nedir?
Piyasada “kompresyon kuplaj” olarak da bilinen eşit kuplaj, PE kompresyon bağlantı ailesindendir ve iki eş ölçüdeki boru arasında düz, sızdırmaz ve dayanıklı bir bağlantı kurar. Tasarımı, sızdırmazlık ve mekanik kararlılıktan ödün vermeden bağlantının defalarca açılıp kapanmasına imkân tanır.
Kullanım alanları
- Kentsel ve kırsal dağıtım şebekeleri (içme dışı ve peyzaj sulama)
- Basınçlı sulama sistemleri (damla ve yağmurlama) – bahçe ve tarlalar
- Endüstriyel su transferi, küçük arıtma hatları, soğutma suyu devri
- Hafif atıksu ve drenajın toplanması ve transferi
- Bina mekanik tesisatı (buhlaştırmalı soğutma sistemleri ve soğutma kuleleri)
Avantajlar ve özellikler
- Hızlı ve basit montaj: Kaynak yok; düzgün kes, sık ve bitir.
- Güvenilir sızdırmazlık: Kompresyon profilli elastomer O-ring sızıntıyı önler.
- Korozyona dayanım: Pas ve neme karşı hassas değildir.
- Çapa göre basınç dayanımı: Pek çok ebat, yaygın şebeke basınçlarına uygundur.
- Sökülebilirlik: Periyodik bakım, hat değişikliği veya genişletme için idealdir.
- Ekonomik: Küçük/orta projelerde kaynak yöntemlerine göre satın alma ve montaj maliyeti düşüktür.
Yapı ve bileşenler
PE eşit kompresyon kuplajı, birlikte güvenilir sızdırmazlık ve kavrama sağlayan tamamlayıcı parçalardan oluşur.
| Bileşen | Yaygın malzeme/tip | Temel rol | Montaj notu |
|---|---|---|---|
| Gövde (ana silindir) | Mühendislik polimeri | O-ring yuvası ve bağlantı yatağı | Dişlerde çizik ve çatlaklardan kaçının. |
| Somun (kapak) | Takviyeli polimer | Takımı boru üzerinde sıkar ve kilitler | Önce elle, sonra kayış anahtarla sıkın. |
| O-ring | Elastomer (NBR/EPDM) | Çalışma basıncında sızdırmazlık | Boru yüzeyini temizleyin; uyumlu bir yağlayıcı sürün. |
| Kavrama halkası/split | Sert/mühendislik polimer | Boru ile mekanik kilitleme | Tam kavrama için eğik kesim ve çapaktan kaçının. |
| Takviye burcu (insert)* | Metal/polimer | İnce cidarlı boru ağzının ezilmesini önler | İnce cidarlı borular için önerilir. |
- Boru et kalınlığı/sınıfına bağlı olarak takviye burcu zorunlu veya öneri olabilir.
Seçim rehberi
- Ebat: Kuplaj ebadı, borunun dış çapına tam olarak eşit olmalıdır (örn. 25, 32, 40, 50, 63, 75, 90 mm…).
- Çalışma basıncı: Şebekenin tasarım basıncına uygun seçin. Ebat büyüdükçe boru desteği ve basınç şartlarının önemi artar.
- Boru sınıfı (et kalınlığı): Hafif/ince cidarlı borularda insert kullanımı daha kritik.
- Sıvı ve sıcaklık: Soğuk su ve normal ortamlar için tasarlanmıştır; sıcaklık arttıkça basınç dayanımı azalır.
- Montaj ortamı: Taşlı zemin veya gömülü uygulamalarda keskin kenarsız, yumuşak kum yatağı kullanın.
Tipik ebat-basınç tablosu
Aşağıdaki değerler genel pazar rehberidir; üreticiye, boru sınıfına ve işletme koşullarına göre değişebilir.
| Anma ebatı (mm) | Yaygın kullanım alanı | Soğuk suda tipik çalışma basıncı (bar)* |
|---|---|---|
| 20–32 | Bahçe sulama, hafif branşmanlar | 10 – 16 |
| 40–63 | Tarla şebekeleri ve kentsel yeşil alanlar | 10 – 16 |
| 75–90 | Basınçlı sulamanın ana kolları | 6 – 16 |
| 110 ve üzeri | Ana hatlar, düşük-orta basınç | 6 – 10 |
- Referans sıcaklık genellikle ~20 °C kabul edilir. Sıcaklık arttıkça izin verilen basınç düşer.
Adım adım montaj
- Düz kesim: Boruyu eksene dik kesin ve çapak alın.
- Giriş derinliği işareti: Boru üzerindeki kavrama derinliğini işaretleyin.
- Takviye burcu (gerekirse): Insert’i boru ağzına yerleştirin.
- Uygun yağlama: O-ring ve boru ağzını suyla uyumlu (petrol bazlı olmayan) bir yağlayıcıyla hafifçe yağlayın.
- Yerleştirme: İşaret çizgisine kadar gövdeye itin.
- Somunu sıkma: Önce elle, sonra kayış/uygun anahtarla—aşırı güç uygulamayın.
- Sızıntı testi: Hattı doldurup çalışma basıncında gözleyin; gerekirse az miktar sıkın.
Yaygın hatalar ve çözümler
- O-ring’den sızıntı: Boru yüzeyi kirli/çizik → temizleyin, O-ring’i değiştirin ve uyumlu yağlayıcı kullanın.
- Kademeli gevşeme: Yetersiz sıkma veya yüksek titreşim → sıkma torkunu kontrol edin, kelepçe/destek ekleyin.
- Somun dişinde çatlak: Uygun olmayan anahtar veya aşırı tork → kayış anahtarı kullanın, kademeli sıkın.
- Yüksek basınçta kayma: İnce cidarda insert olmadan → insert takın ve düzgün kesimi doğrulayın.
Tasarım ve uygulama ipuçları
- Hizalama ve eksenelliği sağlayın; lokal eğilme bağlantı ömrünü kısaltır.
- Gömülü hatlarda yumuşak yatak ve yeterli örtü ile mekanik koruma sağlayın.
- Su darbesine maruz hatlarda yavaş kapanan vanalar ve darbe emiciler kullanın.
- Erişilebilir bağlantıları periyodik (ör. mevsimsel) olarak sızıntı/gevşeme açısından kontrol edin.
Kaynaklı yöntemlerle farklar
- Bakım esnekliği: Kompresyon kuplajları sökülüp tekrar takılabilir; kaynaklı ekler tek seferliktir.
- Hız ve ekipman maliyeti: Kompresyon montajı daha hızlı ve ekonomiktir; kaynak özel ekipman/ustalık ister.
- Hedef kullanım: Sulama ve hafif-orta branşmanlar için çok uygundur; kalıcı yüksek basınç veya özel sıcaklık şartlarında kaynaklı çözümler tercih edilebilir.
Bakım ve güvenlik
- O-ring elastomeriyle uyumsuz kimyasallardan kaçının.
- Çok yüksek veya çok düşük sıcaklıklarda üreticinin basınç düşürme (derating) talimatlarına uyun.
- Hat basınç altındayken somunu asla açmayın; önce hattı emniyete alın ve basıncı düşürün.
TamamBaha, yaygın ebatlarda PE eşit kompresyon kuplajlarını; boru uyumluluğunu kontrol etmeye yönelik teknik danışmanlık ve takviye burcu ile yedek O-ring gibi aksesuar tedarikiyle birlikte sunar. Amaç, sulama ve su temin projeleriniz için uygun maliyetli seçim yapmanıza yardımcı olmak; TamamBaha bu markanın tek satıcısı değildir ve erişimi kolaylaştıran, zamanında hizmet ve güvenilir bir alışveriş deneyimi sağlamayı hedefler.
